Kartlag: Støy
Støy viser berekna støynivå frå veg, jernbane, t-bane og trikk, og støysonene etter T-1442 for veg, jernbane, lufthamner og anlegga til Forsvaret. Bruk laga når du vurderer ein eigedom langs ein trafikkert veg eller bane, eller vil sjå om eit planområde ligg i gul eller raud støysone.
Berekna, ikkje målt
Alle støylaga er berekna i ein støymodell ut frå trafikkmengd, fart, terreng og bygningar. Ingen av dei er målingar. Laga høyrer til to typar støykartlegging, og dei svarar på ulike spørsmål:
| Strategiske støykart | Støysoner etter T-1442 | |
|---|---|---|
| Lag | Støykart - bane, Støykart - veg - storby, Støykart - t-bane, trikk og tog, med nattvariantane | Støykartlegging etter T-1442 |
| Viser | Støynivå i klassar på 5 dB | Gul og raud støysone |
| Trafikk | Byområda: situasjonen i 2022. Jernbane utanfor byane: 2017 | Prognose for framtidig trafikk |
| Regelverk | Forureiningsforskrifta kapittel 5 | Retningslinje T-1442 |
| Kan brukast i arealplanlegging | Nei | Ja |
Nivåa er oppgitte som Lden eller Lnight, utandørs framfor fasaden og 4 meter over bakken:
- Lden er gjennomsnittleg støy over døgnet, der støy om kvelden (kl. 19-23) får eit tillegg på 5 dB og støy om natta (kl. 23-07) eit tillegg på 10 dB. Tillegga speglar at støy plagar meir når folk kviler og søv.
- Lnight er gjennomsnittleg støy om natta, kl. 23-07, utan tillegg.
Desibel er ein logaritmisk skala. 3 dB meir betyr dobbelt så mykje lydenergi, og 10 dB meir blir oppfatta om lag som dobbelt så høg lyd. Eitt steg i fargeskalaen er difor ein merkbar skilnad.
Dei strategiske støykarta brukar same fargeskala:
| Farge | Støynivå |
|---|---|
| Grøn | 50-55 dB |
| Gul | 55-60 dB |
| Oransje | 60-65 dB |
| Raud | 65-70 dB |
| Lilla | 70-75 dB |
| Blå | Over 75 dB |
Karta viser kvar det er grunn til å sjå nærmare på støy. Skal du prosjektere eller søkje om byggjeløyve, treng du ein støyrapport frå ein akustikar.
Når dataa er oppdaterte
Dei strategiske støykarta hentar vi direkte frå Miljødirektoratet, så kartet viser alltid den versjonen dei publiserer. Desse dataa blir ikkje oppdaterte, men blir samla inn kvart femte år, sist i 2022. Runden i 2022 har ikkje data for jernbanen utanfor byane, så der er 2017 framleis det nyaste. Sjå Miljødirektoratet: Strategiske støykart for kartleggingsrundane og nedlasting.
T-1442-sonene får vi frå Geodata AS, som hentar dei frå anleggseigarane kvar veke. Tabellen viser status per 16. oktober 2026:
| Lag eller underkartlag | Berekna | Siste versjon hos oss |
|---|---|---|
| Støykart - veg - storby, med natt | Kartleggingsrunden 2022, berekna mars-juni 2022 | Direkte frå Miljødirektoratet |
| Støykart - bane - storby, med natt | Kartleggingsrunden 2022 | Direkte frå Miljødirektoratet |
| Støykart - bane, med natt | Kartleggingsrunden 2017 | Direkte frå Miljødirektoratet |
| Støykart - t-bane, trikk og tog | Byområda 2022, jernbanen utanfor byane 2017 | Direkte frå Miljødirektoratet |
| Støykartlegging veg etter T-1442 | Prognose for trafikken i 2040, grunnlagsdata frå april 2023 | Henta 25. august 2026 |
| Støysoner for Bane NORs jernbanenett | 2016 | Henta 12. mars 2025 |
| Støysoner Avinors lufthamner | Mellom 2007 og 2023, ulikt for kvar lufthamn | Kvar veke frå Geodata |
| Støysoner for Forsvaret sine flyplassar | Prognose for 2026 | Henta 6. mai 2026 |
| Støysoner for Forsvaret sine skyte- og øvingsfelt | Ulikt for kvart felt | Henta 19. desember 2025 |
For alle underkartlaga med ein hentedato er det den siste versjonen anleggseigaren har publisert i Geonorge. Eit gammalt berekningsår betyr at anleggseigaren ikkje har berekna sonene på nytt sidan, ikkje at vi ligg etter.
Lag i denne kategorien (8)
| Lag | Skildring | Kjelde |
|---|---|---|
| Støykart - t-bane, trikk og tog | Berekna gjennomsnittleg døgnstøy frå jernbane og bybane i 4 m høgd | Miljødirektoratet |
| Støykartlegging etter T-1442 | Gul og raud støysone for veg, jernbane, lufthamner og anlegga til Forsvaret, berekna for framtidig trafikk | Geodata AS |
| Støykart - bane | Gjennomsnittleg døgnstøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt) | Miljødirektoratet |
| Støykart - bane - natt | Gjennomsnittleg nattestøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt) | Miljødirektoratet |
| Støykart - bane - storby | Gjennomsnittleg døgnstøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for storbyområda Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg, Fredrikstad og Drammen | Miljødirektoratet |
| Støykart - bane - storby - natt | Gjennomsnittleg nattestøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg, Fredrikstad og Drammen | Miljødirektoratet |
| Støykart - veg - storby | Gjennomsnittleg døgnstøy frå vegtrafikk i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for dei store byane Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg, Fredrikstad og Drammen | Miljødirektoratet |
| Støykart - veg - storby - natt | Gjennomsnittleg nattestøy frå vegtrafikk i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg, Fredrikstad og Drammen | Miljødirektoratet |
Støykart - t-bane, trikk og tog
Berekna støy frå jernbane, t-bane og trikk. Byområda er frå kartleggingsrunden i 2022, jernbanen utanfor byane frå 2017. Støy frå skinnegåande trafikk har andre kjenneteikn enn vegstøy (meir impulsprega og med større variasjon mellom dag og natt) og blir difor vist i eit eige lag. Laget samlar døgn- og nattstøy i storbyane og døgnstøy langs jernbanen utanfor byane, i klassar frå 50-55 dB til over 75 dB. Datasett: Støykart - t-bane, trikk og tog, frå Miljødirektoratet.
Om kartlaget
Gjennomsnittleg Lden-støy frå jernbane i 4 meters høgd. Modellerte data; viser linjer med minst 30 000 tog per år utanfor byane (situasjonen ca. 2016).
Oppdateringsfrekvens: Ved endring hos kjelda.
Støykartlegging etter T-1442
T-1442 er retningslinja til Klima- og miljødepartementet for handsaming av støy i arealplanlegging. Laget viser støysonene som anleggseigarane har berekna etter ho. Sonene byggjer på ein prognose for framtidig trafikk, ikkje på dagens trafikk.
- Raud sone er ikkje eigna for støykjensleg busetnad som bustader, skular, barnehagar og helseinstitusjonar.
- Gul sone er ei vurderingssone. Støykjensleg busetnad kan tillatast når han får gode nok støytiltak, til dømes ei stille side og ein skjerma uteplass.
Grensene er ulike for kvar støykjelde:
| Underkartlag | Anleggseigar | Gul sone | Raud sone |
|---|---|---|---|
| Støykartlegging veg etter T-1442 | Statens vegvesen | Lden 55-65 dB | Lden over 65 dB |
| Støysoner for Bane NORs jernbanenett | Bane NOR | Lden 58-68 dB | Lden over 68 dB |
| Støysoner Avinors lufthamner | Avinor | Lden 52-62 dB | Lden over 62 dB |
| Støysoner for Forsvaret sine flyplassar | Forsvarsbygg | Lden 52-62 dB | Lden over 62 dB |
| Støysoner for Forsvaret sine skyte- og øvingsfelt | Forsvarsbygg | Lden 35-45 dB eller LAFmax 65-75 dB | Lden over 45 dB eller LAFmax over 75 dB |
Veg, bane og luftfart har i tillegg eit krav til maksimalt støynivå om natta (kl. 23-07). Det er L5AF 70 dB for gul og 85 dB for raud sone langs veg, L5AF 75 dB og 90 dB langs bane, og L5AS 80 dB og 90 dB for luftfart. Sona følgjer det kriteriet som gir størst utstrekning. Grensene for skytefelt gjeld våpen under 20 mm kaliber, så støy frå tunge våpen er ikkje med i sonene.
Vegsonene dekkjer riks- og fylkesvegar. Kommunale vegar er ikkje med, så ei tomt langs ei trafikkert kommunal gate kan ha støy som laget ikkje viser. Sjå Støykart - veg - storby for dei største byane.
Kommunen brukar T-1442-sonene som grunnlag i reguleringsplanar. Eit planprosjekt innanfor gul eller raud sone må dokumentere tilfredsstillande støynivå innandørs og på uteplass. Krava står i retningslinje T-1442/2021.
Om kartlaget
Prognosar for raud (Lden>65 dB) og gul (Lden>55 dB) støysone langs riks- og fylkesveg, berekna med NorStøy (Nord2000Road) basert på trafikkdata frå NVDB.
Oppdateringsfrekvens: Vekentleg.
Underkartlag (10)
| Underkartlag | Skildring |
|---|---|
| Støykartlegging veg etter T-1442 | Støykartlegging av vegtrafikk etter retningslinje T-1442. |
| Flate | Flatelag for støykartlegging av veg. |
| Støysoner Avinors lufthamner | Støysoner for lufthamner som blir drifta av Avinor. |
| Flate | Flatelag for støykartlegging av lufthamner. |
| Støysoner for Bane NORs jernbanenett | Støysoner for det nasjonale jernbanenettet. |
| Flate | Flatelag for støykartlegging av jernbane. |
| Støysoner for Forsvaret sine flyplassar | Støysoner for militære flyplassar. |
| Flate | Flatelag for støykartlegging av militære flyplassar. |
| Støysoner for Forsvaret sine skyte- og øvingsfelt etter T-1442 | Støysoner for militære skyte- og øvingsfelt etter T-1442. |
| Flate | Flatelag for støykartlegging av skyte-/øvingsfelt. |
Dei fem underkartlaga kan slåast av og på kvar for seg, og kvart av dei kan filtrerast på støysone (raud eller gul) og kommune i filterpanelet.
Støykart - bane
Gjennomsnittleg døgnstøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt). Karta viser situasjonen i 2017. Ikkje til bruk i arealplanlegging. Teiknforklaringa viser Lden i fem klassar: 55-60, 60-65, 65-70, 70-75 og over 75 dB.
Om kartlaget
Gjennomsnittleg døgnstøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt). Karta viser situasjonen i 2016. Ikkje til bruk i arealplanlegging.
Oppdateringsfrekvens: Ved endring hos kjelda.
Støykart - bane - natt
Gjennomsnittleg nattestøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt). Karta viser situasjonen i 2017. Ikkje til bruk i arealplanlegging. Teiknforklaringa viser fem klassar: 55-60, 60-65, 65-70, 70-75 og over 75 dB.
Om kartlaget
Gjennomsnittleg nattestøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt). Karta viser situasjonen i 2016. Ikkje til bruk i arealplanlegging.
Oppdateringsfrekvens: Ved endring hos kjelda.
Støykart - bane - storby
Gjennomsnittleg døgnstøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for storbyområda Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg, Fredrikstad og Drammen. Karta viser støysituasjonen slik han var i 2022. Ikkje til bruk i arealplanlegging. Teiknforklaringa viser Lden i seks klassar: 50-55, 55-60, 60-65, 65-70, 70-75 og over 75 dB.
Om kartlaget
Gjennomsnittleg døgnstøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for storbyområda Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg og Fredrikstad. Karta viser støysituasjonen slik han var i 2016. Støykartet kan ikkje brukast i samband med arealplanlegging.
Oppdateringsfrekvens: Ved endring hos kjelda.
Underkartlag (9)
| Underkartlag | Skildring |
|---|---|
| Storbyområde | Byområde som inngår i kartlegginga av banestøy. |
| Dekningsoversikt | Oversikt over dekninga til kartlegginga. |
| Nivå 1 | Dekningsnivå 1. |
| Nivå 2 | Dekningsnivå 2. |
| Nivå 3 | Dekningsnivå 3. |
| Storby bane (døgn) | Banestøy dag-kveld-natt i storbyområde. |
| Bane (døgn) | Banestøy dag-kveld-natt. |
| Storby bane (natt) | Banestøy om natta i storbyområde. |
| Bane (natt) | Banestøy om natta. |
Støykart - bane - storby - natt
Gjennomsnittleg nattestøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg, Fredrikstad og Drammen. Karta viser støysituasjonen slik han var i 2022. Ikkje til bruk i arealplanlegging. Teiknforklaringa viser seks klassar: 50-55, 55-60, 60-65, 65-70, 70-75 og over 75 dB.
Om kartlaget
Gjennomsnittleg nattestøy frå jernbane i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg og Fredrikstad. Karta viser støysituasjonen slik han var i 2016. Støykartet kan ikkje brukast i samband med arealplanlegging.
Oppdateringsfrekvens: Ved endring hos kjelda.
Støykart - veg - storby
Gjennomsnittleg døgnstøy frå vegtrafikk i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for dei store byane Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg, Fredrikstad og Drammen. Karta viser støysituasjonen slik han var i 2022. Ikkje til bruk i arealplanlegging. Teiknforklaringa viser Lden i seks klassar: 50-54, 55-59, 60-64, 65-69, 70-74 og 75 dB og over.
Om kartlaget
Gjennomsnittleg døgnstøy frå vegtrafikk i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for dei store byane Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg og Fredrikstad. Karta viser støysituasjonen slik han var i 2016. Støykartet kan ikkje brukast i samband med arealplanlegging.
Oppdateringsfrekvens: Ved endring hos kjelda.
Underkartlag (9)
| Underkartlag | Skildring |
|---|---|
| Storbyområde | Byområde som inngår i støykartlegginga for veg. |
| Dekningsoversikt | Oversikt over dekninga til kartlegginga. |
| Nivå 1 | Dekningsnivå 1. |
| Nivå 2 | Dekningsnivå 2. |
| Nivå 3 | Dekningsnivå 3. |
| Storby veg (døgn) | Vegstøy dag–kveld–natt i storbyområde. |
| Veg (døgn) | Vegstøy dag–kveld–natt. |
| Storby veg (natt) | Vegstøy om natta i storbyområde. |
| Veg (natt) | Vegstøy om natta. |
Støykart - veg - storby - natt
Gjennomsnittleg nattestøy frå vegtrafikk i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg, Fredrikstad og Drammen. Karta viser støysituasjonen slik han var i 2022. Ikkje til bruk i arealplanlegging. Teiknforklaringa viser Lnight i fem klassar: 50-54, 55-59, 60-64, 65-69 og 70 dB og over.
Om kartlaget
Gjennomsnittleg nattestøy frå vegtrafikk i 4 meters høgd over bakken, modellert (ikkje målt), for Oslo, Bergen, Trondheim, Stavanger, Sarpsborg og Fredrikstad. Karta viser støysituasjonen slik han var i 2016. Støykartet kan ikkje brukast i samband med arealplanlegging.
Oppdateringsfrekvens: Ved endring hos kjelda.
Tips
- T-1442-sonene er berekna for framtidig trafikk. Ei tomt kan liggje i gul sone sjølv om det er stille der i dag, og eit strategisk støykart frå 2017 eller 2022 kan vise lågare støy enn sona for same stad.
- Forureining-kategorien inneheld dei same støylaga: sjå Forureining for samla visning med luftforureining og forureina grunn.
- Støysoner er ikkje det same som verdi-avsett: mange bustader i gul sone er verdsette høgt på grunn av sentral plassering. Kombiner med Eigedomsprisar for ei komplett vurdering av plasseringa.