FKB

FKB står for Felles kartdatabase og er Kartverket si sentrale samling av høgdetaljerte kartdata for Noreg. Databasen blir samordna via Geovekst-samarbeidet, eit spleiselag mellom Kartverket, kommunar, fylkeskommunar, energiselskap, Statens vegvesen og Statskog som sidan 1992 har finansiert felles kartlegging. FKB er det dominerande grunnlaget for offentleg planlegging og privat eigedomsanalyse i Noreg.

FKB består av fleire delprodukt, kvart med sin eigen produktspesifikasjon publisert av Kartverket. Dei viktigaste er FKB-Bygning (bygningsomriss og takflater), FKB-Veg (veg- og gateoppløysing), FKB-Vann (innsjøar, elvar, avgrensing av vassdrag), FKB-Arealdekke (arealtype: skog, dyrka mark, ope areal, utbygd), FKB-Høydekurver, FKB-LedningVA (vatn og avlaup), FKB-Bane (jernbane og T-bane) og FKB-AR5 (markslag i landbruk). Kvart produkt har eigne registreringskrav, datakjelder og oppdateringsfrekvens.

Standardane varierer i nøyaktigheit og oppløysing. FKB har fire standardklassar: FKB-A (høg nøyaktigheit, typisk under 10 cm horisontalt), FKB-B (rundt 25 cm), FKB-C (rundt 1 m) og FKB-D (rundt 2 m). Tett utbygde område blir kartlagde i FKB-A eller -B, rurale område i FKB-C eller -D. Datafangsten skjer med fotogrammetri (flybilete), laserskanning (LiDAR), bakkemålingar og oppdatering frå byggesøknader og kommunale register. FKB-Bygning blir typisk oppdatert via meldingar frå kommunale byggesaker, men trege oppdateringsrutinar gjer at nybygg kan vere månader eller år forseinka i databasen.

Distribusjonen skjer via Sentral FKB (sFKB), som er ein sanntidsdatabase der kommunane legg inn endringar direkte. Frå sFKB blir data hausta til Norge digitalt og vidare til matrikkelen, Kartverkets WMS- og WFS-tenester, og kommersielle distributørar som Geodata. Opne data blir leverte via Geonorge i SOSI-format (norsk geodatastandard) og GML, medan lukka Geovekst-bruk skjer i same format mot lisensavtale.

For eigedomsbransjen er FKB-Bygning den klart mest brukte komponenten. Han gir bygningsfotavtrykk, takflater, tal på etasjar (delvis), bygningstype og koplingsnøkkel til matrikkelen (gjennom feltet bygningsnummer). Saman med matrikkelen og grunnboken gir FKB den fullstendige geometrisk-juridiske skildringa av eigedomsmassen. FKB-Veg og -Bane blir brukte til berekningar av tilgjenge (infrastruktur) og kollektivanalysar (kollektivruter). FKB-Vann og FKB-Arealdekke blir kopla inn i miljøvurderingar og analysar av vassførekomstar. FKB-AR5 blir brukt til vurdering av dyrkbar jord ved arealomdisponering.

Skilnaden frå matrikkelen er prinsipiell: matrikkelen er det juridiske eigedomsregisteret som skildrar kva ein eigedom er, FKB er det fysiske kartgrunnlaget som skildrar korleis landskapet og busetnaden ser ut. Dei er kopla, men dei er ikkje det same. Skilnaden frå N50 (Kartverkets oversikts- og turkart i 1:50 000-målestokk) er detaljnivået: FKB er produktet for byggesak og detaljanalyse, N50 for oversikt og friluftsbruk. Skilnaden frå BIM er også prinsipiell: BIM er objektmodellar for det einskilde bygget med detaljert lokal geometri, mens FKB er stadfeste objekt på kartoverflata. I store prosjekt blir dei to integrerte, mellom anna via ArcGIS.

Lisens og bruk er styrt av Geovekst-avtalen. Offentlege aktørar har avtalebasert tilgang til alle FKB-data, private aktørar kan kjøpe lisens via Kartverket eller hos forhandlarar som Geodata og Norkart. Opne delar av FKB ligg fritt tilgjengeleg på Geonorge under Norge digitalt-vilkår.

I Placepoint ligg FKB-Bygning og -Veg som grunnkartlag i kartgrensesnittet, og bygningsdata derfrå blir viste i bygningspanelet saman med matrikkeldata.

Slik ser det ut i Placepoint

I Placepoint finn du dette i Kartgrensesnittet:

Frå Placepoint sin ordbok: FKB

Meir informasjon: Kartverket: FKB-produktspesifikasjonar, Kartverket: Sentral FKB, Kartverket: Geovekst

Engelsk: Common map database (FKB, Geovekst-maintained Norwegian base-map dataset).

Vanlege spørsmål

Kva er FKB?

Felles kartdatabase, Kartverkets sentrale samling av høgdetaljerte kartdata for Noreg. Blir samordna via Geovekst-samarbeidet og er det dominerande grunnlaget for offentleg planlegging og privat eigedomsanalyse.

Kva slags data inneheld FKB?

Bygningar, vegar, vassdrag, arealdekke, høgdekurver, leidningar og jernbane, mellom anna. Kvart delprodukt har sin eigen produktspesifikasjon publisert av Kartverket.

Skilnaden på FKB og matrikkelen?

Matrikkelen er det juridiske eigedomsregisteret (kva eigedom det er). FKB er det fysiske kartgrunnlaget (korleis landskapet og busetnaden ser ut). Dei er kopla, men ikkje det same.

Kor ofte blir FKB oppdatert?

FKB-Bygning blir typisk oppdatert frå kommunale byggesaker via Sentral FKB, og endringar kan vere tilgjengelege innan dagar. Andre delprodukt har ulik oppdateringsfrekvens, frå kontinuerleg til årleg revisjon.

Kva er Geovekst?

Eit spleiselag mellom Kartverket, kommunar, fylkeskommunar, energiselskap, Statens vegvesen og Statskog. Finansierer felles kartlegging og forvaltar FKB sidan 1992.