Naturskadeforsikring

Naturskadeforsikring er ei lovpålagd forsikring mot skade frå naturulykker som flaum, storm, stormflo, skred, jordskjelv og vulkanutbrot. I Noreg er ordninga knytt til brannforsikring: alt som er brannforsikra, er automatisk òg naturskadeforsikra. Du kan altså ikkje kjøpe brannforsikring på ein bygning utan samstundes å vere dekt mot naturskade.

Ordninga er regulert i naturskadeforsikringslova og blir administrert gjennom Norsk Naturskadepool, der alle skadeforsikringsselskap i Noreg er medlemmer. Poolen utliknar naturskadeerstatningane mellom selskapa, slik at premie og dekning blir lik over heile landet uavhengig av kor utsett ein enkelt eigedom er. Det tyder at ein bustad i eit flaumutsett område betaler same naturskadepremie som ein tilsvarande bustad på trygg grunn. Premien blir rekna som ein fast promillesats av brannforsikringssummen.

Det går ei viktig grense mot skade som ikkje blir rekna som naturulykke. Skade frå vanleg nedbør som trengjer inn gjennom tak eller veggar, eller frå overvatn og tilbakeslag i avløp, blir normalt dekt av den ordinære bygningsforsikringa og ikkje av naturskadeordninga. Skred, flaum og stormflo blir dekte av naturskadeforsikringa; setningsskadar, ròte og slitasje gjer det ikkje. Erstatninga tek utgangspunkt i gjenoppføringsverdien, altså kva det kostar å setje bygningen tilbake i same stand, ikkje i marknadsverdien.

For eigarar, forvaltarar og långjevarar er det sentrale at forsikringa finst, men at ho ikkje fjernar risikoen i fysisk forstand. Selskapa kan setje vilkår, krevje sikringstiltak eller i ytste fall avkorte erstatning dersom det blir bygd på ei kjend og kartlagd faresone i strid med plan- og bygningslova. Tomt og grunn (i motsetnad til bygning) er dessutan ikkje alltid dekte, og naturskade på sjølve grunnen kan i staden bli behandla av den statlege naturskadeordninga hos Landbruksdirektoratet. I ei risikovurdering er det derfor ikkje nok å slå fast at bygget er forsikra: du må også sjå på flaumsone, skredfaresone, kvikkleire og klimarisiko for å forstå kor sannsynlege framtidige hendingar er.

I Placepoint kan du sjå flaum-, skred- og stormflofaresoner som risikokartlag over eigedomen, som grunnlag for å vurdere naturfare før kjøp eller utbygging.

Slik blir datasettet vist i kartet

Datasettet inngår i kartlaget Risiko:

Frå Placepoint sin ordbok: Naturskadeforsikring

Meir informasjon: Lovdata: naturskadeforsikringslova, Norsk Naturskadepool, Finans Norge: naturskade

Engelsk: Natural perils insurance (mandatory, tied to fire insurance via the Norwegian Natural Perils Pool).

Vanlege spørsmål

Kva dekkjer naturskadeforsikring?

Ho dekkjer skade på bygningar og lausøyre frå naturulykker som flaum, storm, stormflo, skred, jordskjelv og vulkanutbrot. Ordninga er lovpålagd og følgjer automatisk med all brannforsikring i Noreg.

Er naturskadeforsikring obligatorisk?

Ja, indirekte. Alt som er brannforsikra, er etter naturskadeforsikringslova automatisk òg naturskadeforsikra. Du kan ikkje velje bort naturskadedelen så lenge du har brannforsikring.

Dekkjer forsikringa skade frå regn og overvatn?

Som hovudregel nei. Skade frå vanleg nedbør, overvatn og tilbakeslag i avløp er ei sak for den ordinære bygningsforsikringa. Naturskadeordninga gjeld skade frå flaum i vassdrag, skred og stormflo.

Kvifor er premien lik uansett kor utsett eigedomen er?

Fordi Norsk Naturskadepool utliknar erstatningane mellom alle selskapa. Premien blir sett som ein fast promille av brannforsikringssummen, slik at dekninga blir lik over heile landet. Selskapet kan likevel setje vilkår eller avkorte erstatning ved bygging i strid med kjende faresoner.