Oppmålingsforretning

Ei oppmålingsforretning er den offisielle prosessen der grensene for ein eigedom blir klarlagde, målte inn og merkte i terrenget, og deretter førte inn i matrikkelen. Det er oppmålingsforretninga som gjev ein ny eller endra eigedom eit eige matrikkelnummer med koordinatfeste grenser. Utan ei gjennomført forretning finst ikkje eigedommen som ei sjølvstendig eining i det offentlege registeret.

Forretninga blir kravd ved fradeling av ei ny tomt, ved arealoverføring mellom eigedommar, ved grensejustering, ved oppretting av anleggseigedom, og når uklare grenser skal klarleggjast. Prosessen er heimla i matrikkellova § 33. Etter matrikkellova § 35 peikar kommunen ut ein landmålar for kvar forretning; i mange kommunar gjer kommunen dette sjølv, men oppgåva kan òg bli utført av private landmålarar der kommunen har opna for det. Rekkjefølgja er som regel: kommunen gjev først løyve til fradeling etter plan- og bygningslova, deretter blir oppmålingsforretninga halden, og til slutt blir den nye eininga matrikkelført og tinglyst.

I sjølve forretninga blir partane (eigar og nabo) varsla og innkalla. Landmålaren går opp grensene i marka, måler inn grensepunkta med koordinatar, set ned offentlege grensemerke og fører opp ein protokoll. Etterpå får partane tilsendt eit matrikkelbrev som dokumenterer dei nye grensene. Gebyret følgjer sjølvkosten til kommunen og blir fastsett i gebyrregulativet til kommunen, ofte gradert etter areal; det kan utgjere frå nokre tusen til titusenvis av kroner avhengig av kommune og tomtestorleik.

Det er nyttig å skilje oppmålingsforretninga frå naboomgrep. Fradeling er den planmessige delinga av ein eigedom; oppmålingsforretninga er den tekniske og juridiske klarleggingen av grensene som fullfører delinga. Seksjonering deler derimot eit bygg i eigarseksjonar og krev normalt ikkje oppmålingsforretning for det enkelte bruksarealet, men kan krevje det for tilleggsdel ute (uteareal som inngår i ein seksjon). For ein utbyggjar er framdrifta i forretninga ofte kritisk: sal av ei fradelt tomt kan ikkje tinglysast på ny eigar før den nye matrikkelenheten er oppretta, og saksbehandlingstida varierer mykje mellom kommunar.

Slik blir datasettet vist i kartet

Datasettet inngår i kartlaget Eigedom som Matrikkelen - eigedomskart:

Frå Placepoints ordbok: Oppmålingsforretning

Meir informasjon: Lovdata: matrikkellova § 33, Kartverket: eiendom

Engelsk: Cadastral survey (Norwegian matrikkel boundary survey).

Vanlege spørsmål

Kva er ei oppmålingsforretning?

Det er den offisielle prosessen der grensene til ein eigedom blir klarlagde, målte inn med koordinatar, merkte i terrenget og førte i matrikkelen. Ho gjev ein ny eller endra eigedom eit eige matrikkelnummer.

Når trengst oppmålingsforretning?

Ved fradeling av ny tomt, arealoverføring, grensejustering, oppretting av anleggseigedom, og når uklare grenser skal klarleggjast. Ho blir utført etter matrikkellova § 33 og § 35, som regel gjennom landmålaren til kommunen.

Kva er skilnaden på fradeling og oppmålingsforretning?

Fradeling er den planmessige delinga av eigedommen etter plan- og bygningslova. Oppmålingsforretninga er den tekniske og juridiske klarleggingen av grensene som fullfører delinga og opprettar den nye matrikkelenheten.

Kva kostar ei oppmålingsforretning?

Gebyret følgjer sjølvkosten til kommunen og blir sett i gebyrregulativet, ofte gradert etter arealet til tomta. Det kan variere frå nokre tusen til titusenvis av kroner mellom kommunar. Saksbehandlingstida varierer også monaleg.