Stämpelskatt

Stämpelskatt er den svenske avgifta staten krev når ein fastighet skiftar eigar, eller når det blir teke opp ei ny inteckning i fastigheten. Avgifta blir rekna ut i prosent av eit fastsett grunnlag og betalt til Lantmäteriet i samband med søknaden om lagfart eller pantbrev.

Reglane står i lag (1984:404) om stämpelskatt vid inskrivningsmyndigheter. Ved kjøp av ein fastighet er satsen 1,5 % for privatpersonar, bostadsrättsföreningar og kommunar, og 4,25 % for juridiske personar som aksjeselskap og handelsbolag. Den høgare satsen for juridiske personar blei heva frå 3 % til 4,25 % 1. januar 2011. Eit kjøp som var inngått før nyttår 2011, heldt på den gamle satsen sjølv om lagfart blei søkt etter årsskiftet.

Grunnlaget for utrekninga er ikkje nødvendigvis kjøpesummen. Lova krev at avgifta blir rekna ut av det høgaste av kjøpesummen og taxeringsvärdet året før lagfarten blir innvilga, runda ned til næraste tusen kroner. Ligg kjøpesummen under taxeringsvärdet, til dømes ved sal innanfor familien eller til underpris, betaler kjøparen likevel av taxeringsvärdet. Denne botnverdien finst ikkje i det norske systemet.

Arv, bodeling og rein gåve er unnatekne frå stämpelskatt: du betaler berre den faste expeditionsavgiften på 825 kr for sjølve lagfarten. Grensa mellom gåve og kjøp går ved 85 % av taxeringsvärdet året før. Betaler mottakaren, eller overtek mottakaren gjeld, for eit beløp under denne grensa, blir overdraginga rekna som gåve, og stämpelskatt fell bort. Når vederlaget når 85 % eller meir, handsamar Lantmäteriet heile overdraginga som eit kjøp, og full stämpelskatt kjem på vederlaget. Denne grensa er ein vanleg planleggingsdetalj ved familieoverdragingar og generasjonsskifte i svensk næringseigedom.

Ein eigen, lågare sats på 2 % gjeld når det blir teke opp ei ny inteckning i fastigheten, altså når det blir utferda eit nytt pantbrev. Fordi eit pantbrev følgjer fastigheten og kan brukast om att av neste eigar, unngår mange kjøparar denne kostnaden heilt eller delvis ved å overta dei eksisterande pantbreva til seljaren i staden for å søkje nye.

Betalingsansvaret ligg formelt på begge partar i fellesskap, men i praksis er det kjøparen som betaler stämpelskatten på kjøpet, sidan det er kjøparen som søkjer lagfart. Betaler ikkje kjøparen, kan Lantmäteriet krevje beløpet av seljaren i staden.

Det norske motstykket er dokumentavgifta, som er 2,5 % av salsverdien og blir betalt ved tinglysing av skøytet. To skilnader gjer at samanlikninga ikkje går rett fram. Noreg har éin sats uansett kven som kjøper, medan Sverige skil skarpt mellom privatpersonar og juridiske personar. Det er nettopp denne skilnaden som gjer at svensk næringseigedom svært ofte blir seld som aksjeselskap i staden for som eit direkte fastighetssal: kjøparen overtek aksjane i selskapet som eig fastigheten, og unngår dermed både lagfart og stämpelskatt, sidan eigarskapet til sjølve fastigheten aldri formelt skiftar hand. Noreg har heller ingen botnverdi tilsvarande taxeringsvärdet; dokumentavgifta blir alltid rekna ut av salsverdien åleine.

Frå Placepoints ordbok: Stämpelskatt

Meir informasjon: Lag (1984:404) om stämpelskatt vid inskrivningsmyndigheter, Lantmäteriet: Stämpelskatt och avgifter

Engelsk: Stamp duty on a property transfer or a new mortgage registration.

Vanlege spørsmål

Kva er stämpelskatt?

Stämpelskatt er avgifta staten krev ved eigarskifte av ein fastighet eller ved ny inteckning i fastigheten, betalt til Lantmäteriet i samband med lagfart eller pantbrev.

Kor mykje er stämpelskatt i Sverige?

1,5 % for privatpersonar ved kjøp av ein fastighet, og 4,25 % for juridiske personar som aksjeselskap. Ved ny inteckning (pantbrev) er satsen 2 %.

Kva blir stämpelskatten rekna ut av?

Det høgaste av kjøpesummen og taxeringsvärdet året før lagfarten blir innvilga, ikkje berre kjøpesummen.

Kvifor blir svensk næringseigedom ofte seld som aksjeselskap?

Fordi eit sal av aksjane i selskapet som eig fastigheten, ikkje utløyser ny lagfart eller stämpelskatt, sidan fastigheten formelt ikkje skiftar eigar.

Må eg betale stämpelskatt når eg arvar eller får ein fastighet i gåve?

Nei, arv, bodeling og rein gåve er unnatekne. Grensa går ved 85 % av taxeringsvärdet året før: betaler mottakaren meir enn det, blir overdraginga rekna som kjøp, og full stämpelskatt kjem på.

Kva er skilnaden på stämpelskatt og norsk dokumentavgift?

Noreg har éin sats, 2,5 %, uansett kven som kjøper, medan Sverige skil mellom privatpersonar (1,5 %) og juridiske personar (4,25 %) og har ein botnverdi i taxeringsvärdet som Noreg manglar.